Η σελίδα αυτή απαιτεί τη χρήση JavaScript. Ενεργοποιήστε τη JavaScript στο browser σας και φορτώστε ξανά αυτή τη σελίδα.
Βότανα και τσάγια: Ιδιότητες και χρήσεις.
- Καταπολεμά την αϋπνία και βελτιώνει την ποιότητα του ύπνου.
- Έχει αγχολυτικές και ηρεμιστικές ιδιότητες και κατευνάζει την υπερένταση, τις νευρώσεις, το νευρικό άσθμα, την επιληψία και την ταχυκαρδία.
- Θεωρείται χρήσιμη σε περιπτώσεις αρθρίτιδας, υπέρτασης, κολικών, ρευματικών πόνων, ημικρανίας, πονόδοντου και δυσμηνόρροιας.
- Προσοχή! Οι μεγάλες δόσεις βαλεριάνας προκαλούν κακοδιαθεσία.
- Αντεδείκνυται σε γυναίκες κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και του θηλασμού καθώς και σε άτομα που πάσχουν από ήπια κατάθλιψη.
- Βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος και έχει καρδιοτονωτική δράση.
- Ανακουφίζει από το βήχα, τη γρίπη, τις ημικρανίες και την ατονία.
- Ενισχύει δραστικά την μνήμη, καταπολεμάει το άγχος και την πνευματική κούραση και βοηθάει στη συγκέντρωση.
- Είναι διουρητικό.
- Συνίσταται σε περιπτώσεις ναυτίας.
- Ευνοεί την παραγωγή γάλακτος στις γυναίκες που θηλάζουν.
- Χρησιμοποιείται ευρέως στη μαγειρική.
- Χρησιμοποιείται ως απωθητικό εντόμων.
- Διεγείρει την κυκλοφορία του αίματος και ενδείκνυται σε περιπτώσεις υπερκόπωσης, κατάθλιψης, πονοκεφάλων και ημικρανιών που προκαλούνται από άγχος.
- Βοηθάει τη λειτουργία της πέψης και ανακουφίζει σε περιπτώσεις διάρροιας και εμετού.
- Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αντισηπτική θεραπεία για πληγές.
- Ενισχύει τη λειτουργία της μνήμης και του εγκεφάλου.
- Χρησιμοποιείται παραδοσιακά στη μαγειρική, κυρίως για να νοστιμίσει κρέατα, πατάτες, λαχανικά και ρύζι.
- Οποιαδήποτε άλλη χρήση πέραν της μαγειρικής πρέπει να αποφεύγεται κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.
- Διεγείρει την όρεξη, ανακουφίζει τη δυσπεψία και καταπολεμά τα συμπτώματα της ανορεξίας.
- Καταπολεμά την υπερκόπωση και ηρεμεί τα νεύρα.
- Χάρη στις ήπιες ηρεμιστικές του ιδιότητες, μπορεί να βοηθήσει σε περιπτώσεις αϋπνίας.
- Αποτελεί εξαιρετική πηγή βιταμινών και μεταλλικών στοιχείων.
- Χρησιμοποιείται ευρέως στη μαγειρική για να νοστιμίζει θαλασσινά, κρέατα και σούπες.
- Έχει αντισηπτικές, αντιβιοτικές και αντιπυρετικές ιδιότητες.
- Καταπραϋνει την βρογχίτιδα, το άσθμα και τον πονόλαιμο.
- Βοηθάει στην επούλωση πληγών, φλεγμονών και ελαφριών εγκαυμάτων.
- Ανοίγει την όρεξη και ανακουφίζει την δυσπεψία.
- Χρησιμοποιείται στην παρασκευή καλλυντικών ως αρωματική ουσία.
- Το αφέψημά του είναι διεγερτικό και χρησιμοποιείται κατά της σωματικής και πνευματικής κόπωσης.
- Χάρη στην ισχυρή αντισηπτική του δράση, μπορεί να ενισχύσει τη λειτουργία του ήπατος και των νεφρών.
- Έχει ευεργετική επίδραση στο πεπτικό σύστημα και καταπολεμά τη δυσπεψία, τις στομαχικές διαταραχές, τις εντερικές λοιμώξεις και τους κολικούς.
- Είναι χρήσιμο σε περιπτώσεις ρευματισμών, πονοκεφάλων και ναυτίας.
- Χρησιμοποιείται ως εξαίρετο αρωματικό στη μαγειρική καθώς και στην παρασκευή διαφόρων λικέρ.
- Καταπολεμά στομαχικές και εντερικές διαταραχές.
- Κατευνάζει τον επίμονο βήχα και είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικό σε περίπτωση γρίπης.
- Συμβάλλει στην τόνωση του ανοσοποιητικού και του νευρικού συστήματος και χαρίζει πνευματική διαύγεια.
- Έχει ισχυρή αντιμικροβιακή και αντισηπτική δράση.
- Λειτουργεί χαλαρωτικά σε περιπτώσεις έντονου άγχους.
- Χρησιμοποιείται στη μαγειρική για να αρωματίσει ψάρια, κρεατικά, σάλτσες και τυριά.
- Συνίσταται σε άτομα που πάσχουν από διαβήτη, υψηλή χοληστερίνη και κυκλοφορικά προβλήματα.
- Συμβάλλει στην καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος.
- Έχει αντιοξειδωτική δράση.
- Βοηθάει στο αδυνάτισμα.
- Ηρεμεί τα νεύρα και την υπερένταση και καταπολεμά την αϋπνία.
- Ανακουφίζει από την υψηλή πίεση, τις ημικρανίες και τις στομαχικές διαταραχές.
- Απαλύνει τα συμπτώματα του άσθματος και ενεργεί κατά του βήχα και των αναπνευστικών προβλημάτων.
- Έχει αντισηπτικές ιδιότητες και χρησιμοποιείται για την επούλωση τραυμάτων.
- Χρησιμοποιείται ευρέως στην αρωματοποιία και τη σαπωνοποιία.
- Αποτελεί εξαιρετική πηγή ισχυρών αντιοξειδωτικών συστατικών.
- Καταπολεμά τους ιούς και τα βακτήρια.
- Μειώνει την αρτηριακή πίεση, θωρακίζει την καρδιά και καταπολεμά τον σακχαρώδη διαβήτη.
- Εμποδίζει την παραγωγή καρκινικών κυττάρων.
- Είναι ευεργετικό σε άτομα που πάσχουν από οστεοπόρωση και αρθρίτιδα.
- Κατεβάζει τη θερμοκρασία του σώματος σε περίοδο καύσωνα ή σε περίπτωση πυρετού.
- Αυξάνει την πυκνότητα των οστών.
- Καταπολεμά την πρόωρη γήρανση.
- Έχει λιποδιαλυτική δράση.
- Περιέχει χαμηλότερα επίπεδα καφείνης σε σχέση με τα άλλα είδη τσαγιών.
- Είναι διουρητική με αποτέλεσμα να βοηθάει στο αδυνάτισμα, στην αποτοξίνωση του οργανισμού, στην ενεργοποίηση του μεταβολισμού και στην καταπολέμηση της κυτταρίτιδας.
- Ανακουφίζει τους στομαχόπονους και τον πυρετό.
- Έχει τονωτικές και καταπραϋντικές ιδιότητες.
- Χρησιμοποιείται για τηναντιμετώπιση της αϋπνίας.
- Το αφέψημα της λουίζας χρησιμοποιείται εξωτερικά για τον καθαρισμό πληγών.
- Χάρη στη χαρακτηριστική μυρωδιά λεμονιού που αναδίδει, χρησιμοποιείται στην ποτοποιία αλλά και στη μαγειρική, για να αρωματίσει λεμονάτα και θαλασσινά.
- Έχει αναλγητική και ηρεμιστική δράση.
- Δρα ευεργετικά κατά των πονοκεφάλων και της αϋπνίας.
- Βελτιώνει την διάθεση και καταπολεμά την κατάθλιψη και το άγχος.
- Είναι αποτελεσματική σε περίπτωση κρυολογήματος, ιλίγγου, άσθματος και βρογχίτιδας.
- Τονώνει την όρεξη και ανακουφίζει από στομαχικές και εντερικές διαταραχές.
- Τα φύλλα της ανακουφίζουν από ρευματισμούς των αρθρώσεων.
- Περιορίζει τον κίνδυνο καρδιαγγειακού και εγκεφαλικού επεισοδίου.
- Μειώνει τα επίπεδα κακής χοληστερόλης στο αίμα.
- Θωρακίζει το ανοσοποιητικό σύστημα.
- Βελτιώνει την πνευματική κατάσταση και τη διάθεση.
- Δυναμώνει τα οστά.
- Προστατεύει το σμάλτο των δοντιών και καταπολεμά τα βακτήρια που ευθύνονται για την τερηδόνα.
- Είναι χαλαρωτικό και ενδείνειται σε περιπτώσεις έντονου στρες.
- Επηρεάζει το τμήμα του εγκεφάλου που σχετίζεται με τη διάθεση με αποτέλεσμα να καταπραϋνει την ένταση, το άγχος και τη μελαγχολία
- Συνίσταται σε άτομα που υποφέρουν από πόνους και σπασμούς του στομαχιού, κωλικούς, δυσπεψίες καθώς και από πεπτικές διαταραχές που οφείλονται στο άγχος, όπως είναι η ανορεξία.
- Ανακουφίζει από τον πυρετό και την ιγμορίτιδα.
- Μειώνει την υπέρταση και εξυγιαίνει το κυκλοφορικό σύστημα.
- Χάρη στην αντιβακτηριδιακή και αντισταμινική του δράση, χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση μολύνσεων, αλλεργιών, δερματολογικών προβλημάτων και ερεθισμών.
- Έχει χαλαρωτική δράση που βοηθάει όσους πάσχουν από πονοκεφάλους, ημικρανίες και αϋπνίες.
- Ενισχύει την μνήμη.
- Συμβάλλει στην καλή λειτουργία του συκωτιού.
- Έχει αντιεμετικές ιδιότητες, καταπραϋνει το αίσθημα της ναυτίας και βοηθάει στην χώνεψη.
- Καταπολεμά το κρυολόγημα και τονβήχα.
- Κομπρέσες με φρέσκα φύλλα μέντας ανακουφίζουν από τους πονοκεφάλους και τις νευραλγίες.
- Χρησιμοποιείται στην παρασκευή καλλυντικών προϊόντων.
- Χάρη στη μενθόλη που περιέχει, είναι από τα πιο δραστικά δροσιστικά αναπνοής.
- Χρησιμοποιείται στην μαγειρική ως συστατικό σε σούπες και σαλάτες, στην ποτοποιία για την παρασκευή λικέρ αλλά και στη ζαχαροπλαστική σε γλυκίσματα σοκολάτας.
- Δεν ενδείκνειται σε παιδιά και σε γυναίκες κατά τη διάρκεια του θηλασμού.
- Είναι μαλακτική για τον πονεμένο λαιμό και τον επίμονο βήχα.
- Χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση παθήσεων του πεπτικού συστήματος.
- Είναι αποτελεσματική σε περιπτώσεις ουλίτιδας.
- Καταπολεμά τις αιμορροϊδες.
- Ανακουφίζει μώλωπες, διαστρέμματα και μυϊκούς πόνους.
- Έχει αντιοξειδωτική δράση και αποτελεί θεραπεία για πνευματικές και σωματικές διαταραχές.
- Βοηθά στην καταπολέμηση της κούρασης και του πονοκεφάλου.
- Χαμηλώνει την πίεση του αίματος και τα επίπεδα χοληστερόλης.
- Προστατεύει την καρδιά.
- Ενισχύει τη φυσική άμυνα του οργανισμού κατά του καρκίνου.
- Χρησιμοποιείται ως βοηθητικό συμπλήρωμα για αδυνάτισμα.
- Συμβάλει στη βελτίωση του μεταβολισμού.
- Λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε φθόριο, βοηθά στην πρόληψη πλάκας και τερηδόνας και διατηρεί το σμάλτο των δοντιών.
- Καταπολεμά δραστικά το κρυολόγημα, τα εκζέματα και τα αναπνευστικά προβλήματα
- Έχει δράση εφιδρωτική, διουρητική και αιμοκαθαρτική.
- Τα φύλλα του είναι ευεργετικά στις δερματοπάθειες, τις αιμορροϊδες και τα εγκαύματα.
- Οι κομπρέσες με φύλλα σαμπούκου ανακουφίζουν τα διαστρέμματα και τους μώλωπες.
- Βοηθά στη μείωση ρυτίδων και φακίδων του δέρματος.
- Τονώνει την άμυνα του οργανισμού.
- Έχει ιαματική, αντισηπτική και επουλωτική δράση.
- Το σπαθόλαδο (που παρασκευάζεται από το σπαθόχορτο) είναι ιδανικό για την επούλωση πληγών και εγκαυμάτων.
- Έχει καταπραϋντικές και αντικαταθλιπτικές ιδιότητες.
- Ανακουφίζει τους στομαχόπονους και τους ρευματισμούς.
- Καταπολεμά την αϋπνία.
- Έχει αντιφλεγμονώδη, αντισηπτική και αντιοξειδωτική δράση.
- Είναι διεγερτικό του νευρικού συστήματος και του εγκεφάλου.
- Βοηθά στην καταπολέμηση του κρυολογήματος.
- Έχει τονωτικές, πεπτικές, αποτοξινωτικές και εφιδρωτικές ιδιότητες.
- Συνίσταται κατά των ασθενειών του αναπνευστικού και του ουροποιητικού συστήματος.
- Έχει ιδιότητες αντιβακτηριακές, αντιδιαβητικές, αντισηπτικές.
- Είναι τονωτικό και καταπολεμά την κούραση και την νωθρότητα.
- Διευκολύνει την πέψη.
- Επιταχύνει τη λειτουργία της μνήμης και βοηθά στη διαύγειας του πνεύματος.
- Ανακουφίζει σε περιπτώσεις γαστρίτιδας, άσθματος, κρυολογήματος, ρευματισμών, διάρροιας και πονοκεφάλων.
- Ως αφέψημα, είναι ιδανικό για την θεραπευτική του στόματος (τραυματισμοί, άφτρες, ουλίτιτδα).
- Στην μαγειρική, τα φυλλαράκια του μπορούν να αρωματίσουν πολλά πιάτα, τόσο με κρέας όσο και με ψάρι.
- Προσοχή! Αντενδείκνειται κατά τη διάρκεια της κύησης και του θηλασμού καθώς και σε άτομα με νεφρική ανεπάρκεια, με επιληψία και με υψηλή πίεση.
- Έχει ηρεμιστικές και καταπραϋντικές ιδιότητες.
- Βοηθά στην καταπολέμηση του κρυολογήματος.
- Συμβάλλει στην αποτοξίνωση του οργανισμού.
- Προτείνεται κατά της αρτιριοσκλήρωσης και των ρευματισμών.
- Χρησιμοποιείται για την εξάλειψη ρυτίδων και πανάδων.
- Καταπολεμά τη δυσκοιλιότητα.
- Ενεργοποιεί το πεπτικό σύστημα.
- Έχει καθαρτικές ιδιότητες.
- Έχει αντιβακτηριδιακή και αντιφλεγμονώδη δράση.
- Έχει χαλαρωτικές και καταπραϋντικές ιδιότητες.
- Καταπολεμά το κοινό κρυολόγημα και τους ιούς.
- Χρησιμοποιείται για την θεραπεία του έλκους και άλλων παθήσεων του πεπτικού συστήματος.
- Βοηθά στην επούλωση πληγών και μολύνσεων και ανακουφίζει την ερεθισμένη επιδερμίδα.
- Χορηγείται σε μωρά που πάσχουν από κολικούς.
- Συνίσταται για την ομορφιά του προσώπου και των μαλλιών (το εκχύλισμά του περιέχεται σε καλλυντικά προϊόντα).
Βοηθάει στη χώνευση, καταπραϋνει τους στομαχόπονους και προλαμβάνει καρδιαγγεικά νοσήματα. Με τη μορφή καταπλάσματος, έχει αιμοστατική και επουλωτική δράση. Χάρη στις αντισηπτικές του ιδιότητες, αντιμετωπίζει περιπτώσεις πυρετού και κρυολογήματος. Το μάσημα φύλλων δίσταμου για αρκετή ώρα ανακουφίζει πονοκεφάλους και πονόδοντους. Όπως ισχύει με όλα τα θεραπευτικά βότανα, δεν πρέπει να γίνεται αλόγιστη χρήση – ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης- γιατί η υπερδοσολογία μπορεί να κάνει τη δράση του τοξική.
Ενισχύει την καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος και καταπολεμά τη γαστρίτιδα και τη δυσπεψία. Συμβάλλει στο μεταβολισμό των υδατανθράκων (σακχάρων) με αποτέλεσμα να βοηθάει στο αδυνάτισμα. Ανακουφίζει από δύσπνοιες και αναπνευστικά προβλήματα και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αντιπυρετικό. Έχει ευεργετική δράση στους διαβητικούς και βοηθά στην καταπολέμηση των ρευματισμών.
Έχει αντικαρκινική δράση, διεγείρει το ανοσοποιητικό σύστημα και είναι ιδιαίτερα ωφέλιμη σε περιπτώσεις χαμηλού αριθμού λευκών αιμοσφαιρίων. Συμβάλλει στην πρόληψη και θεραπεία κατά της μόλυνσης του άνω αναπνευστικού συστήματος. Προστατεύει τον οργανισμό από επιδημίες γρίπης χάρη στις ανιικές της ιδιότητες. Έχει αντισηπτική και αντιβακτηριδιακή δράση με αποτέλεσμα να χρησιμοποιείται στην θεραπεία πληγών, εγκαυμάτων, κρυολογημάτων και πονόδοντων.
Έχει έντονη αντιική δράση και τονώνει τις λειτουργίες των ζωτικών οργάνων.Βοηθάει στην πέψη και ανακουφίζει από κολικούς και στομαχικές διαταραχές. Συμβάλλει στην αντιμετώπιση των ρευματισμών. Χάρη στο ιδιαίτερο άρωμα και σχήμα του, χρησιμοποιείται στη μαγειρική και στην παρασκευή λικέρ.
Είναι η πιο πλούσια πηγή στον κόσμο σε υπεραντιοξειδωτικά και γι αυτό μπορεί να χρησιμοποιηθεί προληπτικά ως αντικαρκινική τροφή. Χάρη στις βιταμίνες και τα μέταλλα που περιέχει, ενισχύει την άμυνα του οργανισμού στις ασθένειες και το άγχος, βελτιώνει τη σωματική και πνευματική απόδοση και έχει θετική επίδραση στο νευρικό σύστημα. Περιέχει 30 φορές περισσότερο βιταμίνη C από τα πορτοκάλια, γεγονός που το καθιστά ιδιαίτερα αποτελεσματικό σε περίπτωση κρυολογήματος. Έχει ευεργετική επίδραση στο καρδιαγγειακό σύστημα και μειώνει τα επίπεδα κακής χοληστερόλης. Προφυλάσσει την πυκνότητα των οστών και μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης οστεοπόρωσης. Συμβάλλει στην πρόληψη και θεραπεία γαστρεντερικών παθήσεων και παθήσεων του προστάτη. Ενισχύει την καλή λειτουργία του μεταβολισμού και του πεπτικού συστήματος και κατ’ επέκταση συνεισφέρει στην ήπια απώλεια βάρους.
Αυξάνει την εφίδρωση και για το λόγο αυτό, χρησιμοποιείται ως αντιπυρετικό σε περιπτώσεις γρίπης ή κρυολογήματος. Τονώνει την κυκλοφορία του αίματος και καταπολεμά τους κιρσούς, τη φλεβίτιδα και τις αιμορροϊδες. Έχει αγγειοδιασταλτικές ιδιότητες και δρα προληπτικά ενάντια στην υπέρταση και τις θρομβώσεις. Καλμάρει γυναικολογικές ανωμαλίες όπως η δυσμηνόρροια, οι διαταραχές στην εμμηνόπαυση και η έντονη αιμορραγία της περιόδου. Έχει σπασμολυτική και ηρεμιστική δράση και χρησιμοποιείται σε περιπτώσεις νευρικών σπασμών, άσθματος και νευρικών γαστρεντερικών παθήσεων. Ενισχύει την καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος, απομακρύνει τις τοξίνες από τον οργανισμό και ανακουφίζει από πόνους αρθριτικών και ρευματισμών. Η δράση της είναι αιμοστατική και επουλωτική αν χρησιμοποιηθεί ως κατάπλασμα σε εξωτερικές πληγές.
Το αφέψημα της δάφνης καταπολεμά την αϋπνία και την ένταση και δρα ευεργετικά κατά της δυσπεψίας και της ανορεξίας. Έχει αντισηπτικές ιδιότητες και χρησιμοποιείται για την θεραπεία του κρυολογήματος και της βρογχίτιδας. Οι γαργάρες με το αφέψημα της δάφνης ανακουφίζουν από τον πονόλαιμο και τις στοματικές μολύνσεις. Έχει αντιρρευματική δράση και συμβάλλει στην πρόληψη και την καταπολέμηση της αρθρίτιδας. Χάρη στο άρωμά τους, τα φύλλα της δάφνης χρησιμοποιούνται ευρέως στη μαγειρική, κυρίως σε σάλτσες και σούπες.
Βοηθάει στην πέψη και ανακουφίζει από το έλκος και τους πόνους της περιόδου. Ηρεμεί τους στομαχικούς σπασμούς και έχει αντιεμετική δράση. Χάρη στις αντισηπτικές της ιδιότητες, χρησιμοποιείται εξωτερικά σε εγκαύματα, πληγές και τσιμπήματα από έντομα.
Ενισχύει τον μεταβολισμό των σακχάρων (ιδιότητα ιδιαίτερα ωφέλιμη για άτομα με διαβήτη) και των λιπών, καταπολεμά την κατακράτηση υγρών (χωρίς να προκαλεί απώλειες σε κάλιο) και ρυθμίζει την όρεξη. Απομακρύνει τις τοξίνες από τον οργανισμό και συμβάλλει στην καλή λειτουργία του ήπατος. Βοηθάει στην αντιμετώπιση της υπέρτασης, της δυσκοιλιότητας και της υψηλής χοληστερόλης.
Έχει ιδιότητες στυπτικές, διουρητικές και αφροδισιακές και συμβάλλει στην αποτοξίνωση του οργανισμού και την προστασία του ουροποιητικού συστήματος. Συνίσταται σε ασθενείς που πάσχουν από διαβήτη, αναιμία, αρθρίτιδες και ρευματισμούς. Το αφέψημα της τσουκνίδας καταπραϋνει τον βήχα και τις βρογχικές παθήσεις. Είναι ιδιαίτερα ωφέλιμο σε περιπτώσεις έλκους στομάχου, παθήσεων της χολής, αιμορροϊδων και χρόνιων προβλημάτων διάρροιας. Αυξάνει την ποσότητα γάλακτος στις γυναίκες που θηλάζουν.

Το αγριμόνιο (ή αλλιώς ασπροζάκι ή φωνόχορτο) είναι ιδιαίτερα ωφέλιμο σε περιπτώσεις άσθματος, φαρυγγίτιδας, χρόνιας λαρυγγίτιδας και πονόλαιμου. Χάρη στη στυπτική και επουλωτική του δράση, ανακουφίζει πληγές, τραύματα, άφθες και μυκητιάσεις. Έχει διουρητικές ιδιότητες και ενδείκνυται σε ασθενείς που υποφέρουν από νεφρικές παθήσεις και κρίσεις κολικών. Καταπολεμά τη δυσπεψία, τους εμετούς, τη διάρροια και βοηθάει σε περιπτώσεις ρευματισμών και αρθριτικών.

Το πολύκομπο είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικό σε αντιμετώπιση νεφρικών παθήσεων (όπως είναι οι πέτρες στα νεφρά) και στομαχικού έλκους. Διεγείρει και τονώνει τον οργανισμό και ανακουφίζει σε περιπτώσεις γρίπης, κρυολογήματος, βρογχίτιδας και διάρροιας. Βοηθάει στις αιμορραγίες και ειδικότερα σε αιμορροϊδες και έντονη εμμηνόρροια. Συνίσταται σε όσους πάσχουν από υπέρταση, διαβήτη, αρθρίτιδα και αρτηριοσκλήρυνση.